امیری حسین و نعم الامیر

عاشورا در هند

بخش بزرگي از منطقه اوتار پرادش هند كه در قرن هجدهم و نوزدهم ميلادي استان اوده ناميده شد تحت حكومت يك سلسله شيعه ايراني اداره مي‌شد. اين سلسله، از مراسم شيعه كه مهمترين آنها مراسم محرم بود حمايت مي‌كردند. مراسم عاشورا در سراسر اين منطقه برگزار مي‌شد. و سني‌ها و حتي هندوها نيز در آن شركت مي‌كنند . روز عاشورا روز تعطيل رسمي و عمومي هند است. در هند شيعيان با اعتقاد فراوان مراسم عزاداري ماه محرم را بر پا مي‌‌ كنند. در اين مراسم به سخنراني و بيان وقايع كربلا با نثر و نظم مي‌پردازند و به دنبال آن ماتم و مراسم سينه زني اجرا مي‌شود و شبيه كوچكي از آرامگاه امام حسين( ع) كه تعزيه نام دارد و علم‌هايي كه معروف به ييرق برادر او حضرت عباس(ع)‌ است، در اماكن متبركي به نام« امام باره» نگاهداري مي‌‌شود. همه اين‌ها را طي مراسمي دسته جمعي در روز دهم محرم بيرون مي‌آورند. شور مصيبت امام حسين (ع) تأثير روحي فوق العاده‌اي برزنان باقي مي‌گذارد، بطوري كه النگوهاي بلورين خود را مي‌شكنند، سر خود را شانه نمي‌زنند جواهر بر خويشتن نمي‌آويزند و از پوشيدني‌هايي به رنگ روشن خودداري مي‌كنند اين سوگواري گاهي تا اربعين ادامه مي‌يابد. از مجالس عزا در راه‌پيمايي ماتم عزاداري با كوبيدن بر سينه‌هاي‌شان و زدن زنجيرهاي تيغ دار بر پشت و سينه‌هاي برهنه خود و فرود آوردن قمه بر سرشان و نيز عبور از روي زغال گداخته،مجالس عزا را برگزار مي‌كنند. شيعيان نيز تحت تأثير بعضي از مراسم هندوها قرارگرفته‌اند. روشن كردن عود و آويختن حلقه‌هاي گل به علم حضرت عباس (ع) ، ذوالجناح را تبرك دانستن و آتش‌سازي سنتي است. ذوالجناح در ميان شيعيان هند از اهميت خاصي برخوردار است. در روز عاشورا دسته‌هاي عزا به حركت در مي‌آيند و پس از صدمه زدن بر بدنهاي خود به محل هايي كه كربلا نامگذاري شده است مي‌روند و در آنجا شمايل را به خاك مي سپارند.

عاشورا در سنگال

نحوه‌ي برگزاري مراسم عاشورا بين فرقه‌هاي مذهبي با يكديگر تفاوت چنداني ندارند، و تا اندازه‌اي با خرافات آميخته شده‌است . آن‌ها اقدام به برگزاري سخنراني‌هايي در زمينه عاشورا مي‌كنند . مراسم عاشورا در سنگال به شكل سنتي است. براي مثال در شب عاشورا مردم سنگال غذايي به نام كوس كوس كه غذايي است عربي به همراه گوشت گاو ، صرف مي‌كنند . بعضي‌ها عقيده‌دارند كه بعد از غذا بايد بشقاب‌ها را روي سرگذاشت، سپس مراسمي مثل قاشق‌زني كه در زمان قديم در ايران مرسوم بوده‌است برپا مي‌كنند . زنان لباس مردان را مي‌پوشند و كودكان روي صورت خود پودر مي‌پاشند و در روز عاشورا كه در زبان محلي به تنخريب معروف است به رقص و آواز مي‌پردازند و از مردم كوچه و بازار تقاضاي عيدي مي‌‌كنند چون اين روز را روز اول سال و عيد مي‌نامند . مرثيه‌خواني نيز در بين فرقه‌هاي تيجانيه و قادريه تا اندازه‌اي رواج دارد و واقعه عاشورا را از طريق نوارهاي صوتي براي مردم تشريح مي‌كنند و مرثيه‌خوانان معروفي كه واقعه كربلا را به صورت نوار صوتي درآوردند مي‌توان از اين افراد نام برد. روز عاشورا در سنگال تعطيل رسمي است . در سنگال حسينيه ، هيئت و يا فاطميه وجود ندارد و مجالس سخنراني‌هاي روز عاشورا در مساجد انجام مي‌شود

عاشورا درآلباني

كشور آلباني 5/3 ميليون نفر جمعيت دارد كه 70% اين جمعيت را مسلمانان تشكيل مي‌دهند . از اين 70% مسلمان ، 45% آن بكتاش‌ها كه بر امامت اثني عشر بوده و احترام خاصي بر ائمه (ع) قائلند . مراسم دهه محرم و عاشوراي حسيني در خانقاه بكتاشيه در آلباني در جنوب شهر يتوانا انجام مي‌گيرد . در اين ايام ، پيروان آن حضرت به عزاداري و نوحه سرايي مي‌پردازند و بر سينه و سر مي‌زنند . بكتاشي‌ها در اين ده روز ، جهت احترام به امام حسين (ع) آب نمي‌آشامند . بكتاشيه‌ها در روز عاشورا دسته‌جات سينه‌زني و عزاداري ، مراسم ويژه‌اي را تدارك مي‌ببينند ، به طوري كه تلويزيون آلباني اين مراسم ويژه را پخش مي‌نمايد و قابل توجه است كه كليه‌ي مقامات عالي‌رتبه و رئيس جمهور در اين مراسم شركت مي‌نمايند .

عاشورا در انگلستان

در انگلستان حسينيه‌اي است به نام امام حسين(ع) زير نظر آقاي سيّد مكّي كه بيشتر گردآورندگان آن ايراني و عرب هستند . بسياري از برادران انگليسي مشتاق شركت و حضور در اين حسينيه هستند اما به علت عدم آشنايي با زبان عربي و فارسي ، اين كار برايشان دشوار است .

عاشورادرآذربايجان

مراسم ماه محرم در جمهوري آذربايجان، بين عزاداران از جايگاه خاصي برخوردار است. در «نهرم»، «بنني يار»، «يتوي» و ديگر روستاهاي منطقه نخجوان جمهوري آذربايجان، اين مراسم به شكل دسته جمعي برگزار مي‌شد و هميشه، توجه اهالي ديگر مناطق را به خود جلب مي‌كند. در نظر مردم، امام حسين (ع) به منزله‌ي شهيد، عضو همه خانواده‌هاست. نغمه‌ها، مراثي و قصايدي كه در شان و منزلت ايشان خوانده شده با قصايدي كه در مدح پادشاهان گفته‌اند، تفاوت بسيار دارد. اينها نشانگر احساسات دروني مردم است كه از محبت و اعتقاد به خداي بلند مرتبه، پيامبر و حضرت علي (ع) است. ماه محرم براي مردم آذربايجان آن قدر عزيز است كه صرف نظر از اين كه چه مذهبي داشته باشند، در اين ماه مراسم عقد و عروسي برگزار نمي‌گردد و ساختن خانه جديد را شروع نمي‌نمايند. تا پايان ماه محرم و اربعين حسيني، معمولا خانم ها موهايشان را رنگ نمي‌كنند و لباس هاي نو نمي‌دوزند و خانواده ها، تغيير مكان نمي‌دهند. دهه‌ي اول ماه محرم، مخصوصاً روزهاي تاسوعا و عاشورا از روزهاي مهم عزاداري براي مردم است. چه مرد و چه زن در اين روزها، لباس هاي رنگارنگ مخصوصا لباس قرمز نمي‌پوشند . خانواده هاي مذهبي كه از امكانات برخوردار هستند براي امام احسان مي‌دهند و در خانه‌ها، مراسم مرثيه‌سازي برگزار مي‌كنند. در نتيجه احترام به نيل حضرت علي(ع)‌، بدون در نظر گرفتن گذشت قرن‌ها و تغييرات اساسي در فرهنگ و تحصيلات مردم هنوز هم استفاده از اسامي نظير علي، حسن، علي اكبر، علمدار عباس، علي عباس، ذوا لفقار، فاطمه، زينب، زهرا و سكينه، براي كودكان متولد شده در ماه محرم ادامه دارد. قابل ذكر است كه مراسم ماه محرم در نخجوان از محدوده‌ي يك رسم شيعه خارج شده و به يك مراسم عمومي اسلامي تبديل شده‌است.

عاشورا در ايتاليا

آيين سوگواري محرم حسيني در محل مدرسه ي ايرانيان در شهر رُم و با حضور تعدادي از شيعيان ديگر برگزار مي گردد.در اين مراسم،مداحي و مرثيه خواني و آيين سينه زني برگزار مي شود.

عاشورا در كانادا

مراسم مختلف مذهبي مربوط به محرم در كانادا و در شهرهاي مختلف هر ساله در روزهاي دهه‌ي آغازين ماه محرم و سوگواري حضرت سيدالشهداء (ع) برگزار مي‌گردد. هر گروه شيعه براساس آداب و سنن مرسوم مناسبت‌هاي مذهبي در كشور خويش به برگزاري مراسم مذهبي در كانادا نيز مبادرت مي‌ورزند . البته شكل كلي و عمومي مراسمي كه به شيوه‌ي مشترك ميان شيعيان با مليت‌هاي مختلف انجام مي‌گردد با توجه به مقتضيات محيط، برخي ويژگي‌هاي خود را نيز دارند . برجسته‌ترين ويژگي مراسم عزاداري مشترك در ميان جامعه‌ي شيعيان كانادا برگزاري مجالس سخنراني است. محتواي اين سخنراني‌ها سعي بر اين دارد كه در اين محافل بيشتر به وجه تاريخي و علمي مسئله عاشورا و درس‌هاي تاريخي آن پرداخته‌شود . مراسم عاشورا در كانادا شيوه‌ي مرسوم عزاداري شيعيان يعني سينه‌زني و نوحه‌خواني نيز انجام مي‌گيرد. البته اغلب اين مراسم سوگواري در مكان‌هاي سرپوشيده و مراكز تجمع شيعيان مانند حسينيه‌هاي مختلف برگزار مي‌شود . در پايان مراسم نيز پرچمي را به ياد امام حسين (ع) در برابر شهرداري تورنتو به اهتزاز در مي‌آورند . يكي ديگر از ابتكارات اين كشور تهيه و نصب پوسترهايي در معرفي امام حسين (ع) و قيام عاشورا در وسايط نقليه‌ي عمومي شهر تورنتو است .